تبلیغات
بزرگترین بانک مقالات علوم دامی - مطالب زنبور عسل

تحلیل و سنجش بهره وری فعالیت های ترویج زنبورداری حوزه آبی خزر

بیژنی مسعود*,میردامادی سیدمهدی,ملك محمدی ایرج,یزدانی سعید

* دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات تهران

«بهره وری ترویج کشاورزی» به عنوان فرآیندی پایدار از مجموع کارایی، اثربخشی، خردگرایی و توجه به سطح کیفیت های استاندارد شده این نظام تلقی می گردد که هدف خود را باید در جهت به دست آوردن حداکثر منافع و توانایی ها با توجه به منابع و امکانات موجود قرار دهد. چنین فرآیند برنامه ریزی شده ای نیازمند آگاهی از کلیه عوامل موثر بر بهبود بهره وری و افزایش آن می باشد؛ تا آنگاه نتایج ارزشمند فعالیت های آن بتواند به صورت موثر و مفیدی در اختیار سیاستگزاران، برنامه ریزان و مجریان قرار گیرد. این پژوهش، هدف خود را بر محاسبه و اندازه گیری بهره وری و تعیین عوامل موثر بر آن و تعیین همبستگی آنها بر هم، قرار داده است. محدوده مکانی این پژوهش، حوزه آبی خزر شامل استان های گیلان و مازندران، محدوده موضوعی آن «بهره وری ترویج»، محدوده زمانی مورد بررسی سال های 1382 تا 1384 و زمان انجام آن مهرماه 1382 تا شهریور ماه 1384 بوده است. این تحقیق پس رویدادی و کاربردی است. از نظر تحلیل داده ها، همبستگی و علی - رابطه ای می باشد. وسیله جمع آوری اطلاعات، دو نوع پرسش نامه برای دو جامعه «نبورداران» و «مروجان و کارشناسان مراکز ترویج و خدمات جهاد کشاورزی» بوده است. روش نمونه گیری برای زنبورداران «طبقه ای تصادفی» و برای مراکز خدمات «خوشه ای» بوده و حجم نمونه برای دو جامعه مزبور به ترتیب 315 و 34 نفر می باشد. آمار تحلیلی شامل تحلیل همبستگی، آزمونهای مقایسه ای و اندازه گیری بهره وری با استفاده از رویکرد شاخصی و به شیوه بهره وری جزیی و کلی و مقایسه ضریب تعیین R2 است. فرضیه های این تحقیق، 40 تا است که 34 تا از آنها از نوع همبستگی و بقیه از نوع مقایسه ای هستند. آزمون های مورد استفاده شامل آزمون t، من وایت نی و کروسکال والیس می باشد. ضریب بهره وری ترویج برای مقایسه دو گروه آموزش دیده و آموزش ندیده 3.97 به دست آمد. این ضریب و نتایج تحلیلی مقایسه میانگین ها بیانگر آن است که میان هزینه ها، درآمد و کارایی زنبورداران آموزش دیده و آموزش ندیده تفاوت معنی داری وجود ندارد.

كلید واژه: سنجش بهره وری، ترویج زنبورداری، ترویج زنبورداران


بررسی اثر جایگزین های گرده با پاره ای از مواد و مکمل های پروتئینی بر ترکیبات بدن زنبوران عسل پرستار

جواهری سیدداوود*,طهماسبی غلام حسین,میرهادی سیداحمد

* موسسه تحقیقات علوم دامی کشور - کرج

در این آزمایش از شش جیره پروتئینی مختلف شامل 1) جانشین گرده با پودر کنجاله سویا، 2) مکمک گرده با پودر کنجاله سویا، 3) جانشین گرده با پودر گلوتن ذرت، 4) مکمل گرده با پودر گلوتن ذرت، 5) جانشین گرده با پودر کنجاله کنجد، 6) مکمل گرده با پودر کنجاله کنجد و با احتساب گروه شاهد 7) (شربت شکر بدون مواد پروتئینی یا جیره غیر پروتئینی) در هفتاد کلنی تحت پوشش استفاده گردید. عملیات اجرایی این طرح با جمع آوری گرده طبیعی مورد نیاز و تهیه ملکه های هم سن در اوایل بهار آغاز شد و تا نیمه اول مهرماه آخرین عملیات یکسان سازی کلنی ها انجام گردید. تغذیه در سه مرحله با کیکهای 550 گرمی، 350 گرمی و 500 گرمی از اوایل پاییز تا اواخر زمستان انجام شد. اثر تغذیه بر ترکیبات بدن و ارزیابی آنها بر اساس اندازه گیری معیارهای میزان ازت موجود در سر و سینه (زنبور / میلی گرم)، میانگین وزن خشک سر و سینه (زنبور / میلی گرم)، درصد ماده خشک و درصد رطوبت سر و سینه (زنبور / درصد) زنبوران کارگر پرستار صورت گرفت. این بررسیها نشان داد که اختلاف بین جیره های آزمایشی از نظر میزان ازت موجود در سر و سینه زنبوران کارگر پرستار معنی دار است و جیره شماره 2 با بقیه جیره ها دارای اختلاف معنی دار می باشد بطوریکه بیشترین میزان ازت موجود در سر و سینه زنبوران کارگر پرستار مربوط به جیره شماره 2 و کمترین میزان آن به ترتیب مربوط به جیره های شماره 1، 3 و 6 می باشد. با مقایسه میانگین وزن خشک سر و سینه زنبوران کارگر پرستار نتیجه گرفته شد که جیره شماره 2 با بقیه جیره ها دارای اختلاف معنی دار می باشد و بالاترین میزان وزن خشک سر و سینه در زنبوران کارگر پرستار مربوط به جیره شماره 2 و کمترین میزان آن بترتیب مربوط به جیره های شماره 6 و شماره 4 بود. مقایسه میانگین درصد ماده خشک سر و سینه زنبوران کارگر پرستار نشان داد که جیره های شماره 2 و 1 با بقیه جیره ها دارای اختلاف معنی دار می باشند و بالاترین میزان درصد ماده خشک سر و سینه در زنبوران پرستار بترتیب متعلق به جیره های شماره 2 و شماره 1 و کمترین میزان آن مربوط به جیره های شماره 5 و 6 می باشد. همچنین مقایسه میانگین درصد رطوبت سر و سینه زنبوران کارگر پرستار نشان داد که جیره های شماره 5 و شماره 6 بترتیب با بقیه جیره ها دارای اختلاف معنی دار می باشند و بالاترین میزان درصد رطوبت سر و سینه در زنبوران پرستار بترتیب مربوط به جیره های شماره 5 و 6 و کمترین میزان آن بترتیب مربوط به جیره های شماره 2 و 1 می باشد. بطور کلی این آزمایش نشان داد که جیره های پروتئینی خوش خوراک (جیره های 1 و 2) در ترکیبات بدن زنبوران عسل پرستار موثر بوده و می توانند در فصول کمبود گرده گل جهت تغذیه تحریکی کلنی ها بصورت کیکهای جانشین یا مکمل گرده در اختیار کلنیها قرار بگیرند که در نتیجه ملکه تخمگذاری پیش از موعد را شروع نموده و با تامین احتیاجات پروتئینی و غیره زنبوران کارگر پرستار، غدد تولید ژله رویال آنها بخوبی فعالیت نموده و ژله مورد نیاز جهت تغذیه ملکه و پرورش لاروها را فراهم نمایند.

كلید واژه: ترکیبات بدن، تغذیه، جانشین و مکمل پروتئینی، زنبور پرستار، زنبور عسل، گرده گل

 




قابل توجه زنبورداران: استفاده از مكمل های تغذیه ای در فصل بهار هم تعداد بچه ها و زنده مانی را افزایش می دهد هم تولید عسل را


استفاده از مكمل غذایی در تولید و زنده مانی زنبور عسل



نویسنده: اردشیر اشرفی، كارشناس امور دام معاونت بهبود تولیدات دامی ، بهروز خلیلی – كارشناس ارشد فیزیولوژی دام ، مرتضی جعفر اوغلی – عضو هیات علمی دانشگاه پیام نور اردبیل ، حسین اعزازی، دانشجوی كارشناس ارشد تغذیه دام

تغذیه بهینه و صحیح زنبور عسل برای زنبورداران به لحاظ كسب حداكثر بهره وری از ارزش زیادی برخوردار است كه بر همین اساس موضوع تغذیه زنبور عسل در دهه های اخیر مورد توجه محققین و پژوهشگران قرار گرفته است.
    زنبور عسل برای رشد و نمو و ادامه حیات خود نیاز به مواد مغذی نظیر كربوهیدرات ها، پروتئین ها، چربی ها، ویتامین ها و مواد معدنی دارد. در حالت طبیعی زنبور عسل كربوهیدرات ها را از طریق شهد گل و پروتئین ها و سایر مواد را از طریق گرده گل دریافت می كند. در موارد كمبود گل در طبیعت، نیاز زنبور عسل به كربوهیدرات ها را می توان از طریق تغذیه دستی با شربت شكر تامین كرد، اما برای مدت طولانی (و حتی زمستان گذرانی) نمی تواند به زندگی خود ادامه دهد و در صورتی كه منابع تامین پروتئین و سایر مواد مغذی را در اختیار نداشته باشد اختلالاتی در رشد و نمو غدد زیر حلقی، مومی و زهری ایجاد می شود. همچنین زنده مانی نوزادان كاهش یافته و با كاهش طول عمر زنبورها، از عملكرد اقتصادی پرورش زنبور عسل كاسته می شود. برای تامین مواد غذایی جانشین گرده در فصول و مكان های نامناسب از لحاظ مواد غذایی، پژوهش هایی برای جایگزین كردن جیره های پروتئین به جای گرده صورت گرفته است كه حاكی از موفقیت چشمگیر از لحاظ زنده مانی و عملكرد كندو است. طی دهه های اخیر نتایج تحقیقات زیادی كه در رابطه با نقش تغذیه در پرورش و نگهداری زنبور عسل صورت گرفته است نشان می دهد بین قدرت كندو و تغذیه صحیح همبستگی مثبت وجود دارد و فراهم كردن غذای كندوها باعث بروز هر چه بهتر پتانسیل تولید، گرده افشانی و افزایش جمعیت كندوها شده است. این پژوهش با توجه به شرایط خاص جغرافیایی استان اردبیل و كاستی ها اثر جانشین پروتئین در كندوها، انجام شده است.
    مواد و روش ها
    به منظور بررسی اثرات تغذیه ای پروتئین (كیك پروتئینی) جانشین گرده در مزرعه، از ده كندو به عنوان گروه تیمار و از ده كندو به عنوان گروه شاهد استفاده شد. برای گروه تیمار در طی مراحل آزمایش از كیك پروتئین استفاده شد در حالی كه برای گروه شاهد از مكمل غذایی استفاده نشد. برای تهیه كیك پروتئین در این پژوهش از مخلوط شكر، كنجاله سویا، پروتئین تك یاخته، اكسی تتراساكلین، شیر خشك كم چربی و زرده خشك تخم مرغ، آب، عسل و سركه استفاده شد. تركیبات كیك پروتئین در جدول 1 آمده است. به همراه جیره غذایی فوق برای تغذیه پاییزی و اوایل بهار از مخلوط آب و شكر 1 به 2 و 1 به 1 برای مبارزه با بیماری ها و تحریك ملكه به تخم گذاری استفاده شد. به منظور تعیین زنده مانی كندوها از شمارش تعداد قاب های دارای جمعیت زنبور عسل در هر دو طرف قاب و برای تعیین میزان تولید عسل از طریق وزن عسل تولید شده در هر كندو استفاده شد. آنالیز آماری داده ها با روش t-test از بسته آماری SAS انجام شد.
    جدول 1 ـ تركیبات جیره غذایی آزمایش (مقادیر مورد نیاز برای تهیه كیك 350 گرمی جهت 10 كندو در سه مرحله (اول، دوم و سوم)
    جای جدول
    نتایج اثر تغذیه و مكمل غذایی (كیك پروتئینی) بر تولید عسل و زنده مانی زنبور عسل در جدول 2 آمده است. نتایج پژوهش نشان داد اگر تغذیه ای كیك پروتئینی در گروه تیمار در مقایسه با گروه شاهد بر تولید و زنده مانی معنی دار است (05/0 > P ) میانگین تولید و زنده مانی در گروه تیمار و شاهد به ترتیب 60/6 ± 89/72 در مقابل 08/4 ± 53/51 و 69/0 ± 95/8 در مقابل 33/0 ± 15/5 بود. گروه تیمار در مقایسه با گروه شاهد میزان زنده مانی و تولید عسل را به ترتیب 8/3 قاب و 36/21 كیلوگرم افزایش داده است. (05/0P> ). همبستگی بین زنده مانی و تولید عسل در گروه تیمار 246/0=r و در گروه شاهد 673/0=r بود.
    جدول 2 ـ میانگین (SEM±) اثر كیك پروتئینی بر تولید عسل و زنده مانی كندوی زنبور عسل
    جای جدول
    حروف a،b در هر ردیف مربوط به تفاوت معنی دار (50/0 > p) بین میانگین ها است.
    با توجه به نتایج پژوهش، بالاترین میانگین تولید و زنده مانی با گروه تیمار به دست آمد (50/0 > P) می باشد به طوری كه تیمار كیك پروتئینی میزان تولید و زنده مانی را به ترتیب 36/21 كیلوگرم و 8/3 قاب افزایش داد. ماجا وسكا و همكاران (2005)، با انجام پژوهشی بیان كردند، استفاده از مكمل های تغذیه ای در فصل بهار تعداد بچه ها و زنده مانی كندو را افزایش داد. آنها گزارش كردند، استفاده از مكمل های غذایی باعث بهبود راندمان زنبور عسل در فصول نامناسب سال از لحاظ تغذیه ای می گردد. در پژوهش دیگری، هایس (1984) نتایج استفاده از پودر سویا و پروتئین تك یاخته در فصل بهار را به جای گرده مثبت ارزیابی كرد. علاوه بر این پژوهش ها، محققان زیادی اثر استفاده از مكمل غذایی بر تولید و زنده مانی را گزارش كرده اند. نتایج حاصل از این پژوهش نیز با گزارشات این محققان مطابقت دارد. تغذیه زنبورها با جانشین های مكمل پروتئینی بافت های گوناگون را تحت تاثیر قرار می دهد كه با فراهم كردن اسید آمینه و ویتامین های مورد نیاز تولید و زنده مانی زنبورها در كندو را فراهم می كنند. با توجه به نتایج حاصل از این پژوهش، استفاده از مكمل پروتئینی برای كندوها توصیه می گردد.
    منابع در دفتر مجله موجود است.

ماهنامه دام کشت و صنعت، شماره 114


راه های افزایش مصرف عسل در ایران



راه های افزایش مصرف عسل در ایران

نویسنده: تهیه و تدوین: شركت تعاونی زنبورداران/شاهین علم كوه (چالوس)

اگر نگاهی كوتاه به مقدار مصرف سرانه ی عسل سایر كشورها داشته باشیم، متوجه خواهیم شد كشورهای توسعه یافته عموما با رژیم غذایی سالم دارای طول عمر بیشتر و سالم تری هستند و همیشه به فكر تهیه مواد غذایی مصرفی روزانه با خواص بسیار عالی بوده و همچون دیگر مایحتاج زندگی، به فكر كیفیت بوده نه بها و كمیت. یكی از غذاهای كامل مصرفی شان عسل بوده و به نسبت كشورهای در حال توسعه چندین برابر عسل مصرف می كنند.
    این امر دلایل خاصی دارد كه امید است با لحاظ كردن آن در كشور عزیزمان، ما نیز در زمره بیشترین مصرف كنندگان عسل قرار گیریم كه تحقق آن مستلزم حمایت همه جانبه ی دولت از تولیدكنندگان است. عواملی كه مصرف كنندگان را ترغیب می كند تا به عسل و دیگر محصولات زنبور عسل روی آورند عبارتند از:
    الف) اهتمام دولتمران در حمایت از تولیدكنندگان از قبیل:
    1ـ در اختیار نهادن مراتع، باغات و جنگل های ییلاقی و قشلاقی برای امكان ادواری زنبورها (با توجه به چهار فصل بودن كشورمان)
    2ـ تامین تجهیزات پیشرفته صنعت زنبورداری از كشورهای پیشرفته با تخصیص یارانه
    3ـ انحصاری كردن بسته بندی عسل و دیگر محصولات زنبورداری به صورت منطقه ای كه فقط و فقط باید توسط تولیدكنندگان و دست اندركاران صنعت زنبورداری صورت پذیرد، نه اینكه عسل را همانند دیگر محصولات غذایی كه توسط انسان تهیه و تولید شده و بسته بندی نموده، برایش تاریخ تولید تعیین نمایند (این در حالی است كه زمان تولید عسل زنبور برای صنایع بسته بندی مشخص نیست تا تاریخ تولید آن را حك نمایند) متاسفانه مشاهده می گردد برای عسل تاریخ انقضاء با مهلت كوتاه در نظر می گیرند. این در حالی است كه عسل طبیعی تنها ماده ی غذایی است كه با حفظ شرایط خاص سال ها سالم می ماند.
    4ـ در نظر گرفتن یارانه های ویژه تغذیه ای و دارویی (تغذیه زمستانی- تحریكی= مواد اولیه) زنبورها به زنبورداران، تامین اعتبار مورد نیاز بانكی، كه عامل تشویق افزایش تولید و استقبال جوانان به این صنعت می گردد.
    چهار عامل فوق كه مسئولیت آن به عهده دولتمردان می باشد، موجب می گردد تولیدكنندگان به فكر افزایش كیفی و كمی عسل باشند كه باعث عرضه بیشتر عسل طبیعی شده و نیاز مصرف كنندگان را كه با اعتمادسازی به وجود آمده، تامین می كند.
    ب) وظیفه ی ملی رسانه های گروهی، تولیدكنندگان و متولیان سلامت جامعه در اطلاع رسانی از خواص غذایی و دارویی عسل و دیگر محصولات زنبور عسل كه در این مورد صدا و سیما كه رسالت اصلی فرهنگ رسانی را به عهده دارد و سردمدار اصلی اطلاع رسانی می باشد می تواند نقش به سزایی داشته باشد كه خود عامل اصلی اعتمادسازی مصرف كنندگان می شود.
    ج) مبارزه اصلی با پدیده ی شوم تولید، بسته بندی و عرضه عسل تقلبی (دست ساز) كه عموما متقلبین به صراحت و بدون هیچ گونه واهمه از برخورد جدی با آنان، رسما به فعالیت پرداخته و متاسفانه هر روز به تعدادشان افزوده می شود كه این كار مستلزم همكاری هموطنان در شناسایی، معرفی و تحویل آن به مقامات قضایی و در نهایت با برخورد شدید و صدور حكم قاطع باعث نابودی خیانت كاران به جامعه می شود.
    د) روشن كردن قضیه شكرك زدن عسل برای مصرف كنندگان.
     همان طوری كه در شماره 98 ماهنامه به اختصار به عوامل شكرك زدن پرداختیم، مشاهده می شود كه اكثر قریب به اتفاق مردم متاسفانه هنوز بر این باورند كه عسل شكرك زده تقلبی بوده و برخی چنین عسلی را فاسد دانسته و از مصرف آن امتناع می كنند. این در حالی است كه نیمی از دلایل طبیعی بودن عسل، شكرك زدن آن است كه به علت وجود آنزیم ها و دیاستازهای موجود و به تناسب درجه حرارت محیط نگهداری و نوع شهد گیاه در مدت زمان های متفاوت در نهایت شكرك خواهد زد كه متاسفانه به علت تبلیغات گسترده دست اندركاران تهیه و توزیع عسل های تقلبی، به صورت باور غلط بین مردم رواج یافته كه عسل شكرك زده تقلبی می باشد. این در حالی است كه عسل تقلبی شكرك نمی زند. عسل طبیعی اگر پاستوریزه نشود كه این امر باعث از بین رفتن بعضی از خواص آن می باشد، به طور حتم شكرك خواهد زد.
    امید است با مساعی دولتمردان و دست اندركاران موجب تعالی سلامت جامعه شویم.
    (جامعه سالم برگرفته از تفكر سالم می باشد)

ماهنامه دام کشت و صنعت، شماره 101


انتخاب قندها برای تغذیه زنبور عسل

 انتخاب قندها برای تغذیه زنبور عسل

قیمت یک عامل اصلی در تغذیه در کشاورزی است. اما شیرینی ارزان قیمت به سرعت می تواند فراموش شود با تلخی کوتاه مدت که بلافاصله از یک محصول ارزان می رسد.
قیمت گران شکر معمولی و یک بازار خوب برای عسل، زنبورداران را وادار می کند تا تغذیه ارزان تر را برای زنبورهای عسل آزمایش کنند.
برخی جایگزین های شکر مأیوس کننده و برخی موفقیت آمیز بودند. فاکتورهای محدودکننده تاثیر هیدروکربورها در تغذیه زنبورعسل چیزی نیستند که با علائم تجاری بیان شوند. آنها باید بهتر درک شوند قندهایی که پستانداران را تغذیه می کنند می توانند زنبورهای عسل را مسموم کنند. مشاهده سم به همراه قند باید چشم ها را بر روی مشکلات تغذیه را زنبور عسل باز کند.
● قندهای مسموم کننده زنبورعسل
گالاکتوز، آرابینوز اکسیلوز، ملبیوز مانوز را فینوز Stachyose و لاکتوز در شربت رقیق ساکارز زنبورهای عسل را مسموم می کنند.
agar pectin و بسیاری صمغ ها سمی هستند که می توانند قندها را تجزیه کرده و مسموم کنند.
از طرف دیگر گلوکز، فروکتوز ، مالتوز ، ساکارز، melezitose و تری هالوز سالم ، خوب و مغذی هستند. دلیل اینکه بعضی قندها در دزهای پایین برای زنبورعسل سمی هستند ناشناخته است. نظریه های مختلف وجود دارد. حتی پروسه مهم بیوشیمیایی تبدیل شهد به عسل مبهم مانده است.
عسل که بیشتر گلوکز و فروکتوز است نمی تواند مانند شربت ساکارز زنبورهای داخل قفس را نگهدارد. با وجود این بسیاری زنبورداران اظهار میکنند علی رغم ریسک انتشار بیماری توسط عسل، عسل یک غذای ایده آل است در نتیجه شکر معمولی که هیدرولیز شده بصورت شربت حاوی گلوکز و فروکتوز است به زنبورهای عسل خورانده می شود. صحت این کار بر پایه داده تغذیه ای نیست بلکه بر این فرض است که هیدرولیز به هضم کمک می کند.
شربت برای تغذیه مناسب است و هیدرولیز فرایند گرانوله شدن را در شربت کاهش می دهد . همچنین غارت در زمان تغذیه با شربت شکر کمتر است زیرا فروکتوز و گلوکز کمی بیشتر از شکر زنبورها را تحریک می کند وقتی که آنها در سن جستجوی غذا هستند (Barker & lebner) علیرغم اینکه قند اینورت برای انسان شیرین تر به نظر می رسد برای زنبورها تحریک کننده تر از ساکارز نیست. اخیراً شربتهای غلیظ فروکتوز که بوسیله تخمیر آنزیمی نشاسته ذرت تهیه شده اند با قیمت پایین تر از ساکارز در دسترس هستند.
شربتهای فروکتوز جز اختلاف اساسی در طعم و منشأ گیاهی و اختلاف جزئی در نمک از نظر شیمیایی همانند عسل هستند.
شربت غلیظ فروکتوز توسط Blend (۱۹۷۵) Moeller of Madison و WI و توسط (Barker & ehner) به زنبورهای درون قفس خورانده شد بدون اینکه هیچ برتری بر ساکارز داشته باشد.
(Doull, ۱۹۷۵) سه شربت که از هیدورلیز نشاسته گندم تهیه شده بود به زنبورها خوراند ؛ او متوجه شد پلی ساکاریدهای هضم نشده بویژه نشاسته خطرناک هستند. او نتایج بهتری از ساکارز گرفت در مقایسه با شربتهای اینورت خود . Formose یک قند مرکب که از فرمالدئید بدست می آید رشد را متوقف کرده و زنبوران کارگر را می کشد.
چغندر تصفیه شده و شکر نیشکر ساکارز خالص هستند و البته سالم و از نظر تغذیه یکسان هستند قندهای تصفیه نشده زنبورهای عسل را می کشند. عوامل مسمومیت در ملاس و در شکر قرمز مشخص نشده اند. (۱۹۶۶ , Balley) دریافت که نیشکر نیمه تصفیه شده خطرناک نیست اما عمر زنبور را کوتاه می کند. بر همین اساس آلودگی های موجود در قند تصفیه نشده چغندر باید سمی باشد. شکر خام چغندر به دلیل وجود پکیتن ها و یا گالاکتوسیدهای موجود در آن ها ممکن است سمی باشد (Barker , ۱۹۷۶).
Balley همچنین دریافت که عسل هشت ساله اثرات اسهالی دارد و خیلی شبیه قند های سمی می باشد . حداکثر جذب متیل فورفورال با سمی بودن عسل مانده و به اسید تجزیه شده شربتها همبستگی دارد.
آزمایشهای اخیر (۱۹۷۵: Jachimoviez , Elsherbiny) (۱۹۷Gb , Barker) نشان دادند که هیدروکسی متیل فورفورال وقتی که در باقیمانده گلوکز + فروکتوز حاصل از تجزیه اسیدی (acid-Hydrolyse) یا شربت جوشیده یا عسل مانده چندساله یافت شود می تواند سمی باشد شکر ضایعات پسمانده مانند آنچه در آسیاب قنادی ها جارو می کنند یا آب نباتهای اضافی گاهی یک منبع ارزان قیمت ساکارز است اما آرد و گرد و غبار و نمک موجود در آنها ممکن است خطرناک باشد.
(۱۹۶۴: Piskovol) دریافت که نمک معمولی یا کلرید سدیم در سطح ۱۲۵/۰ در شربت شکر موجب اسهال و مرگ و میر زنبورهای داخل قفس می شود.
زنبورهای در حال زمستان گذرانی با ذخیره عسل حاوی ۳۵/۰ تا ۱۶/۱% نمک دچار مرگ زودرس می شوند.
پس مانده هایی که مقدار زیاد آرد یا نشاسته دارند زمانیکه به آب افزوده شوند تخمیر شده و زنبورها را می کشند مسمومیت مربوط به میکروارگانیسم هایی است که پیدا می شوند سمی بودن آرد و نشاسته گاهی مربوط به غیرقابل هضم بودن و مسدودشدن مخرج زنبورهاست. این ممکن است غیر معقول بنظر برسد ما مرتب سلولز پودر شده را بدون خطر به زنبورهای محبوس شده خوراندیم. بسیاری از دیواره های گرده غیرقابل هضم هستند اما بی خطرند.
قندهایی که باعث مسمومیت زنبورها می شوند اگر در جیره هایی با ساکارز رقیق شوند قابل قبول می شوند. Balley توضیح داد که نمونه های قندهای inverted-acid او وقتی با نسبت ۸ به یک با ساکارز مخلوط شوند اثر زیان آور ندارند.
عسل و شهد حاوی رگه هایی از قندهای سمی مانند را فینوز، مانوز و گالاکتوز هستند( Percival ۱۹۶۱ : Siddiqui : ۱۹۷۰) زیر میزان کشندگی بودن این قندها در گرده، عسل و یا شهد می تواند تاثیر قندها در رژیم های تکمیلی را اصلاح کند. بر عکس ذخایر شکر سالم توانسته سم ها را در غذاهای مکمل رقیق کند.

منبع: 

محمد آقایی
سایت علمی خبری دام و طیور


مکانیزم گسترش کشنده ترین بیماری زنبورهای عسل شناسایی شد

گروهی از محققان آلمانی مکانیزم جدیدی را کشف کردند که موجب گستردگی آلودگی خطرناکترین بیماری خاص نوزاد کرمی شکل زنبورهای عسل می شود.
بیماری Abf (بیمارى میکروبى و مهلک نوزاد کرم زنبور عسل آمریکایی) یکی از خطرناکترین بیماریهایی است که به جمعیتهای زنبورهای عسل آسیب می رساند و سالانه خسارتهای اقتصادی زیادی را به زنبورداران وارد می کند. Abf تنها بیماری عفونی است که می تواند کلونیهای زنبورها را نابود کند.
اکنون دانشمندان موسسه تحقیقات زنبور الک گنرش در برلین آلمان موفق شدند مکانیزم جدیدی را کشف کنند که موجب گسترش این بیماری خطرناک می شود.
نتایج این تحقیقات که در مجله Enviromental Microbiology منتشر شده است نشان می دهد که باکتری " Panebacillus larvae" که مسئول این بیماری است در معده نوزاد کرمی زنبور کلونیهایی را تشکیل می دهد و با غذایی که حشره گوارش داده است تغذیه کرده و مرتب تکثیر می شود.
زمانی که دیگر غذا نرسد این باکتریها به اندامهای حیاتی نوزاد کرمی زنبور حمله می کنند و با خوردن این اندامها حشره نوزاد را می کشند.
این کشف در شرایطی انجام شده است که تاکنون اعتقاد بر این بود محل تکثیر این باکتریها اندامهای حیاتی کرم زنبور مثل قلب است. درحالی که اکنون این دانشمندان نشان دادند که تکثیر باکتریها در داخل دستگاه هاضمه حشره اتفاق می افتد.
این زیست شناسان در این خصوص اظهار داشتند: "اکنون ما می دانیم که چگونه از زنبورها در برابر این بیماری دفاع کنیم و بنابراین می توانیم روشی را برای رفع این عفونت پیدا کنیم."

منبع: روزنامه هموطن سلام


انواع زنبور عسل

انواع زنبور عسل

 

در هر جمعیت سالم و کامل سه نوع زنبور عسل وجود دارد:

الف:یک ملکه

ب:چند هزار تا چند ده هزار زنبور کارگر

پ:چند صد تا چند هزار زنبور نر

ملکه و همه زنبورهای کارگر ماده اند؛ فرق ایندو در این است که دستگاه تناسلی کارگران ناقص بوده و جفتگیری برایشان ممکن نیست و حال اینکه دستگاه تناسلی ملکه کامل است و امکان جفتگیری برایش فراهم است و جفتگیری هم میکند.

مجموعه ملکه زنبورهای کارگر و زنبورهای نر را«یک جمعیت»زنبور عسل مینامند.محلی که یک جمعیت زنبور عسل در آن زندگی، تولید مثل و رشد میکنند یک«کندو»نامیده میشود.کندو خانه زنبور عسل است.

فرق ظاهری ملکه و زنبورهای کارگر در طویلتر بودن شکم و اندام در ملکه است.فرق ظاهری زنبورهای نر با کارگران و ملکه در این است که اولا چشمهای مرکب زنبورهای نر درشت تر و از پشت سر به هم می رسند حال آنکه چشمهای کارگران از پشت سر به هم نمی رسد.ثانیا نرها کلفتتر و چاقتر از کارگران و ملکه اند.ثالثا انتهای شکم زنبور نر گرد است ولی ملکه و کارگران دارای انتهایی نوکتیز میباشند

زنبور کارگر مثل ملکه همیشه از تخم بارور شده بوجود می آیند و مثل ملکه از جنس ماده است و دوران رشدش(از تخم تا زنبور کامل)21 روز است.

هیکل زنبور کارگر از سایرین«ملکه و نرها»کوچکتر بوده و گرده گرده گل را در سبدی که در دو پای آخرینش است جمع آوری کرده و به کندو حمل میکند.وجود نیش aiguillon (نیش کارگران بصورتی است که زائده هایی بصورت قلاب در دو طرف آن وجود دارد که وقتی که زنبور شخص را نیش میزند این زائده های قلابی شکل در گوشت بدن گیر کرده ونیش او در داخل بدن شخص می ماند که بهمراه نیش قسمتی از بدن زنبور پاره شده و زنبور پس از مدتی کوتاه میمیرد)در کارگران آنها را از نرها متمایز میسازد.تمام کارهای داخلی و خارجی کندو و جمعیت را کارگران انجام میدهند که مهمترینشان عبارتند از:

تمیز کردن داخل سلولهای مومی،تغذیه ملکه،تغذیه لاروها،گرم کردن لاروها،تنظیم گرمای داخل کندو،تولید موم،ساختن سلولهای مومی،دفاع،تعویض هوای داخلی کندو،جمع آوری شهد و گرده گل،تهیه بره موم،آوردن آب بداخل کندو و...

در روزهای اول تولد کارگران از کندو خارج نشده و به کارهای داخلی کندو رسیدگی می کنند و در این دوره از زندگی، زنبورهای کارگر جوان می توانند غذای مخصوص ملکه و لاروهای کندو را درست کنند و لیکن کارگران مسن این استعداد را ندارند.

بدن کارگران جوان کاملا از کرک پوشیده شده است و بر حسب نوع زنبور دارای رنگهای مختلف بوده،پرها کامل و صاف است و هرچه سن کارگران بیشتر می شود بدنشان براق تر،لیز و بدون کرک خواهد شد.کنار بالها چین خورده و شکل عمومی بدنشان بعلت نداشتن مو و کرک لاغرتر بنظر می رسد.

دو نوع زنبور کارگر وجود دارد که از لحاظ شکل ظاهری کوچکترین فرقی بین آنها دیده نمیشود:کارگران بهاری که از اوایل بهار تا نیمه تابستان متولد میشوند و حداکثر سنشان(از تولد تا مرگ(از شش هفته تجاوز نمی کند.کارگران پاییزی که از نیمه دوم تابستان به بعد تولد می یابند و سن آنها اغلب از هفت ماه هم تجاوز میکند.

تعداد زنبورهای کارگر یک جمعیت نسبتا خوب در حداکثر قدرتش در سال(حدود خرداد ماه( به 60000 عدد یا بیشتر هم میرسد در صورتی که در زمستان تعدادشان از 8000 الی 12000 عدد تجاوز نمیکند.

ملكه تنها موجود ماده کامل وتنها تخمگذار جمعیت است که مثل زنبورهای کارگر از تخم بارور شده بوجود می آیند. ملکه مادر تمام زنبورهایی است که با وی در کندو زندگی میکنند.

مدت رشدش(از تخم تا موجود کامل)16تا17روز بوده و پس از رسیدن به سن بلوغ(4 تا 5 روز پس از تولد) در یک روز آفتابی حوالی بعدازظهر از کندو به خارج پرواز کرده و با حدود سیزده زنبور نر جفتگیری می کند.بنابراین خیلی از زنبورهای یک جمعیت با وجود اینکه از یک ملکه متولد شده اند باز هم با هم نسبت ناخواهری دارند چون دارای پدرهای متفاوتی هستند بهمین دلیل هم خیلی از زنبورهایی که از یک ملکه متولد شده اند از نظر رنگ با هم فرق میکنند و رنگهای مختلفی دارند.پس از شروع تخمگذاری ملکه معمولا تا آخرعمرش کندو را ترک نمیکند مگر برای بچه دادن.

ملکه معمولا تا 5 سال و بطور استثنایی تا 6 سال هم ممکن است عمر کند و این عمر طولانی بدلیل تغذیه متفاوت ملكه با دیگر زنبورهاست، ملكه از همان لحظه اول از غذای مخصوصی بنام ژل رویال یا ژل شاهانه كه از غده های موجود در سر زنبورهای نوزاد ترشح می شود تغذیه می كند اما زنبورهای دیگر ازعسل و گرده تغذیه می كنند؛ ولی اگر بخواهیم جمعیت،پرمحصول باشد باید ملكه راحداکثر در سن سه سالگی حذف نموده و یک ملکه جوان و فعال بجای آن به جمعیت داد،چون با بالا رفتن سن و پیری،قدرت تخمگذاری ملکه نیز بتدریج کمتر می شود در نتیجه جمعیت پس از مدتی ضعیف و ضعیفتر می گردد.

ملکه جوان را بطریق زیر به آسانی میتوان از ملکه پیر تشخیص داد:

ملکه جوان یکی دو ساله که مقدار زیادی تخم دارد شکمش متورم تر بوده و گنده تر بنظر می رسد،بالهایش کامل بوده سر و بدنش از کرک پوشیده شده است و حرکاتش سریع و چابک است.

در صورتی که ملکه پیر که از دو سال پیرتر باشد بدون کرک بوده،پرهایش چین خورده و دیگر در محفظه تخمدانش تخم زیاد نداشته بنابراین لاغرتر بوده و خیلی آهسته حرکت می کند.

همیشه لازم نیست برای اطمینان از وجود ملکه در کندو حتما خود ملکه را با چشم ببینیم و اگر درون حجره ها تخم روز دیده شود میتوان با اطمینان کامل گفت ملکه در کندو وجود دارد.

منبع : مجله آنلاین كشاورز تنها





آخرین پست ها


آمار وبلاگ

  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :