تبلیغات
بزرگترین بانک مقالات علوم دامی - مطالب مرداد 1387

 

 

 

روش اندازه گیری انرژی خام (Groos Energy)  نمونه های ادرار نشخوارکنندگان  با دستگاه "بمب کالریمتر"

 

 

چکیده:

انرژی شیمیایی موجود در غذاها، به اشکال مختلفی تقسیم می گردد و همۀ انرژی خام  موجود در مواد غذایی برای حیوان قابل استفاده نمی باشد . بخشی از آن به شکل جامد، مایع و گاز از بدن حیوان دفع و بخشی دیگر به شکل حرارت تلف  شده و از دسترس حیوان خارج می گردد. لذا با کسر هر یک از صور اتلاف انرژی ، توصیف کاملتری از انرژی غذا ارئه خواهد شد. برای مثال: با کسر انرژی خام واحد وزن مدفوع از انرژی خام واحد وزن غذای مصرف شده، انرژی قابل هضم (Digestible Energy) بدست می آید.

از طرف دیگر، اگر انرژی که از طریق دفع مواد حاوی انرژی مانند ادرار و خروج گازهای قابل احتراق که از دستگاه گوارش تلف می گردد را از انرژی قابل هضم کسر نماییم، انرژی قابل متابولیسم (Metabolizable Energy)  بدست می آید.

  برای اندازه گیری انرژی تلف شده از طریق خروج گازهای قابل احتراق که قسمت اعظم این گازها متان می باشد، از اطاق تنفسی استفاده می گردد و ادرار هم با استفاده از اتصال کیسه لاستیکی به آلت تناسلی حیوان و یا از طریق سوند جمع آوری می شود.

چنانچه اطاق تنفسی در دسترس نباشد، می توانیم انرژی تلف شده از طریق گاز متان را معادل 8 درصد انرژی خام مصرف شده در نظر بگیریم. به علاوه برای بدست آوردن تخمینی از مقدار انرژی قابل متابولیسم غذای نشخوارکنندگان می توان مقدار انرژی قابل هضم آن را در 8/0 ضرب نمود، از این مطلب نتیجه می شود که تقریباً 20 درصد انرژی قابل هضم ظاهری به صورت متان و ادرار دفع می گردد.

 

مقدمه:

از آنجایی که ارزشیابی غذاها در تغذیۀ نشخوارکنندگان هائز اهمیت بوده و لازم است که تا حد امکان نزدیکترین تخمین برای تعیین احتیاجات غذایی دام زده شود، اندازه گیری صور مختلف انرژی نیز از اهمیت خواصی برخوردار می باشد. چرا که انرژی برای زنده ماندن دام و انجام فعالیتهای حیاتی و ساخت نسوج، ضروری یوده و بدون انرژی دام قادر به ادامۀ حیات نمی باشد.

با توجه به اینکه جهت اندازه گیری انرژی خام ادرار نشخوارکنندگان روش خواصی تا کنون گزارش نشده بود، ما را بر آن داشت تا روشی برای این منظور ارئه نماییم . هدف ما از ارائۀ این روش، اندازه گیری انرژی خام ادرار نشخوارکنندگان با دستگاه بمب کالریمتر بود. به دلیل اینکه سیستم کار دستگاه به گونه ایست که نمونه های با رطوبت بیش از 5 درصد  قادر به سوختن در آن نیستند، لذا نمونه های مورد آزمایش باید کاملاً خشک باشند. از آنجا که ترکیبات ادرار به گونه ای است که در دمای کم آون حتی در 35 درجۀ سانتیگراد کف نموده و سرریز می شود، بناچار ارائۀ راهکاری مناسب جهت خشک کردن آنها ضروری بود. با مطالعه و بررسی هایی که انجام شد، به این نتیجه رسیدیم که ادرار را با یک نمونۀ خشبی مثل کاه یا یونجه مخلوط و سپس خشک نماییم. به این ترتیب ما توانستیم با مخلوط کردن، آنها را در دمای حدود 45-40 درجۀ سانتیگراد به راحتی خشک نماییم.

 

مواد و روشها:

1)- وسایل مورد نیاز:

الف)- دستگاه اندازه گیری انرژی خام (بمب کالریمتر)     

ب)- ترازوی دقیق دیجیتالی با دقّت 0001/0 گرم

ج)- چند عدد سرنگ

 

2)- خشک کردن نمونه ها:

بعد از آنکه نمونه های ادرار با روشهای مورد نظر جمع آوری گردید، ابتدا بالشتکهای  مخصوص دستگاه بمب کالریمتر را در آون خشک نموده و بعد از سرد شدن داخل دسیکاتور، وزن آنها را یادداشت ، سپس صفر می کنیم. حدود یک گرم نمونۀ کاه خشک، یکنواخت و آسیاب شده را داخل بالشتک ریخته، وزن دقیق آن را یادداشت، و دوباره صفر کرده، سپس با یک سرنگ  مقدار کمی ادرار به آهستگی به کاه  اضافه کرده، وزن دقیق آن را یادداشت می کنیم. آن قدر نمونۀ ادرار به کاه اضافه می کنیم تا کاه تقریباً اشباء گردد. بعد از ثبت وزن ادرار، بالشتکها را داخل آون با حرارت 45-40 درجۀ سانتیگراد به مدت حداقل 24 ساعت قرار می دهیم تا کاملاًََ خشک گردنند.

 

 

3)- اندازه گیری درصد مادۀ خشک نمونه های ادرار:

 بعد از گذشت 24 ساعت که نمونه ها کاملاً خشک شدند، آنها را داخل دسیکاتور قرار داده تا سرد شوند، سپس توزین و به روش زیر مادۀ خشک آنها را اندازه گیری می کنیم:

الف)- وزن خشک ادرار= ( مجموع وزن کاه ، بالشتک و ادرار خشک )  – ( وزن کاه و بالشتک )

ب)- درصد مادۀ خشک ادرار= وزن خشک ادرار تقسیم بر وزن تر ادرار ضربدر صد.

با این محاسبات، هم وزن خشک ادرار بدست می آید و هم درصد مادۀ خشک آن.

 

4- روش کار با دستگاه بمب کالریمتر:

 بعد از اینکه نمونه های خشک شده را وزن نمودیم و دستگاه آمادۀ کار شد ، ابتدا انرژی  دو یا سه نمونه از کاهی که در مخلوط استفاده شده را اندازه گیری کرده و میانگین آنها را محاسبه نموده، سپس انرژی  خام نمونه های مخلوط را به روش زیر اندازه گیری می کنیم:

بالشتک محتوی نمونه را داخل بمب قرار داده، یک سیم ده سانتیمتری که آلیاژی از کُرم و نیکل بوده و هر یک سانتی متر آن هنگام سوختن 3/2 کالری انرژی تولید می کند را بین دو سر قطبهای درب بمب قرار داده، آن را به شکل حلقه، مماس با نمونه قرار می دهیم. باید دقت نمود سیم با بدنۀ بمب یا بالشتک تماس پیدا نکند. درب بمب را بسته و 30-27 اتمسفر اکسیژن داخل آن تزریق می کنیم. بمب را داخل باکت قرار داده ( باکت ظرفی است که دو لیتر آب مقطر داخل آن ریخته شده و آنهم داخل ژاکت قرار می گیرد) سپس دو سر سیمهای فیوز را به بمب وصل نموده و درب دستگاه را بسته و استارت دستگاه را می زنیم.

 ابتدا دستکاه شمارۀ نمونه را می پرسد. بعد از دادن شماره و اینتر کردن، وزن نمونه را به دستگاه داده و اینتر نموده، مدت 15-14 دقیقه صبر می کنیم تا  کار دستگاه به پایان برسد. ابتدا  بوق مقطّع و سپس بوق ممتد شنیده می شود. بعد از شنیدن بوق ممتد، بعد از زدن کلید DON ، درب دستگاه را باز و باکت را خارج می کنیم، بمب را از داخل آن بیرون آورده، دریچۀ خروج هوا را به آهستگی باز و بعد از تخلیۀ هوا، درب بمب را برداشته و قطعات داخلی آن را با آب مقطّر شسته و داخل ارلن مایر می ریزیم. یک میلی لیتر محلول متیل اورنج  به آن اضافه نموده،  زیر بورت شیردار محتوی محلول کربنات سدیم قرار داده و تیتر می کنیم. تیتراسیون را تا زمانی که رنگ محلول ارلن زرد قناری شود ادامه می دهیم.

توضیح: مقدار تیتراسیون، برابر است با مقدار اسیدهای فرّاری که از سوختن نمونۀ ازت دار متساعد و با رطوبت داخل بمب ترکیب می شود و هر میلی لیتر آن یک کالری انرژی تولید می کند. بنابراین مقدار تیتراسیون از کل انرژی حاصل شده کسر می گردد.  سپس مقدار سیم فیوز سوخته شده را  در 3/2 ضرب و عدد بدست آمده  و مقدار تیتراسیون را یادداشت می کنیم.

 دکمۀ  RPT را زده، ابتدا شمارۀ نمونه، اینتر، بعد مقدار انرژی حاصل از سوختن سیم ،اینتر و سپس مقدار تیتراسیون را وارد می کنیم. بدلیل اینکه مقدار سولفات بسیار کم می باشد، آن را درنظر نگرفته و دوباره اینتر کرده و در نهایت انرژی خام نمونه بر حسب واحد وزن بدست می آید.

این دستگاه قادر است انرزی را بر حسب واحدهای مختلف مانند کالری بر گرم، کیلوکالری بر گرم، کیلوکالری بر کیلوگرم ، و غیره بیان نماید. به طور کلی سیستم کار دستگاه اینگونه است که وقتی نمونه داخل آن قرار گرفته و استارت دستگاه زده شود، دمای آب باکت و ژاکت را تنظیم و هنگامی که به حد تعادل رسید، با برقرار نمودن جریان الکتریسیته، سیم  جرقه زده ، در نتیجه اکسیژن فشردۀ داخل بمب نیز منفجر  و همراه آن نمونه می سوزد. حرارت ایجاد شده از سوختن نمونه، از بدنۀ بمب به آب باکت منتقل می شود. توسط ترمومتر دستگاه، اختلاف دمای  آب باکت از لحظۀ انفجار تا پایان مرحلۀ جذب حرارت توسط دستگاه ثبت شده، آن را در انرژی تعادل ضرب نموده، انرژی خام نمونه بدست می آید.  

 

5)- محلولهای مورد استفاده در این آزمایش:

الف)-  تیترازول: 76/3 گرم کربنات سدیم را در مقداری آب مقطر حل نموده، سپس حجم آن را به یک لیتر می رسانیم.

ب)- معرّف رنگی: 1/0 گرم از متیل اورنج یا متیل رد جامد را با 20 میلی لیتر الکل اتیلیک حل و حجم آن را با آب مقطر به 100 میلی لیتر می رسانیم.

 

 

توضیح: انرژی تعادل، مقدار انرژی که لازم است تا دمای دو لیتر آب داخل باکت یک درجۀ سانتی گراد بالا برود. این عدد در حافظۀ دستگاه ثبت بوده و اختلاف دمای باکت را در اثر سوختن نمونه، در آن ضرب نموده و انرژی خام را بدست می آورد.   

 

6)- محاسبات مقدار انرژی خام ادرار:

با توجه به این که واحد اندازه گیری انرژی در این آزمایش کالری بر گرم می باشد، برای اندازه گیری  انرزی خام  نمونه های مخلوط  باید محاسبات زیر را انجام دهیم:

1-6)- همانگونه که قبلا بیان شد، ابتدا انرژی خام دو یا سه نمونه از کاه بکار رفته در مخلوط را اندازه گیری نموده، سپس میانگین آنها را بدست می آوریم و آن را A می نامیم.

2-6)- انرژی خام نمونۀ مخلوط  را با دستگاه بمب کالریمتر(بر حسب کالری بر گرم)  بدست آورده و آن را B می نامیم.

3-6)- انرژی خام مقدار مخلوط  را با ضرب نمودن وزن در انرژی یک گرم آن محاسبه می کنیم. آن را C می نامیم. (C = انرژی یک گرم مخلوط ضربدر وزن آن)

4-6)- انرژی خام مقدار کاه بکار رفته در مخلوط را، با ضرب نمودن انرژی یک گرم کاه  در وزن کاه موجود در مخلوط ، بدست می آوریم. آن را D می نامیم. (D = انرژی یک گرم کاه ضربدر وزن کاه بکار رفته در آزمایش)

5-6)- وزن خشک ادرار موجود در مخلوط را بدست می آوریم و آن را E می نامیم.

6-6)- انرژی خام مقدار ادرار خشک موجود در مخلوط را بدست می آوریم، که با کم کردن انرژی کاه بکار رفته در مخلوط (D) از انرژی مخلوط (C)، بدست می آوریم. آن را F می نامیم.

7-6)- در نهایت با تقسیم کردن انرژی خام مقدار ادرار خشک موجود در مخلوط (F) بر وزن ادرار موجود در مخلوط، انرژی یک گرم ادرار خشک بدست می آید.

 

مشاهدات و نتایج:

به دنبال بررسی های بعمل آمده ، مشاهده شد که تا کنون در منابع مختلف روشی جهت اندازه گیری دقیق انرژی خام نمونه های ادرار ارئه نشده بود. بدنبال آزمایشات متعدد برای خشک کردن این گونه نمونه ها  مشاهده شد که حتی در دماهای پایین نیز امکان خشک کردن آنها وجود ندارد. زیرا در این حال نیز نمونه ها کف و سرریز می نماید. تصمیم کرفته شد که آنها را با یک نمونۀ دیگر مخلوط نماییم. به این منظور سه نمونه از آرد جو، یونجه و کاه گندم، انتخاب و در مخلوط به کار گرفته شدند. نتیجۀ آزمایشات این شد که کاه گندم به عنوان بهترین گزینه جهت استفاده در مخلوط انتخاب شود. چرا که هم به اندازۀ کافی حجیم بوده و هم نفوذ پذیری خوبی داشته تا نمونه ها به خوبی جذب آن شوند.

 

بحث:

در تعیین احتیاجات غذایی دامهای نشخوارکننده، اندازه گیری انرژی قابل متابولیسم از ارزش خواصی بر خوردار می باشد. اما همانگونه که بیان گردید، تا کنون دستورالعملی در این خصوص دیده نشده و لذا با توجه به نتایج بدست آمده، باید راه حل مناسبی برای این منظور ارائه می گردید. این روش می تواند درآزمایشات مربوط به تعیین ارزش غذایی دامهای نشخوار کننده، کاربرد داشته و مورد استفاده قرار گیرد. به این ترتیب اگر انرژی تلف شده از طریق خروج گازها را بتوان اندازه گیری نمود و با روش ذکر شده نیز انرژی تلف شده از طریق ادرار هم اندازه گیری می گردد و در نهایت می توان انرژی قابل متابولیسم حقیقی (True Mmetabolizable Energy)  را اندازه گیری نمود.

 

سپاسگذاری:

از همکاری مسئولین محترم مؤسسۀ تحقیقات علوم دامی کشور، بخصوص جناب آقای دکتر میرهادی و پرسنل محترم آزمایشگاه تغذیۀ مؤسسۀ تحقیقات علوم دامی کشور و مسئولین محترم ایستگاه تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی شهرستان سبزوار، آقایان مهندسین کاشکی، باشتینی، و سایر همکاران، کمال تشکر رادارم.

 

 

 

فهرست منابع:

 

صوفی سیاوش، ر، حسین جانمحمدی. 1385. تغذیه دام. انتشارات آییژ، تهران، فصل یازدهم.

B0mb Calorimeter Method.(Parr Models).

 

 

 

                        

تهیّه و تنظیم: اسماعیل باغجری

مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی

ایستگاه تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی شهرستان سبزوار

 


مدیریت تولید و کیفیت شیر

مدیریت تولید و کیفیت شیر

برخی جنبه های مدیریتی كه می تواند در افزایش تولید و كیفیت شیر نقش داشته باشد :

هدف اصلی پرورش دهندگان افزایش تولید شیر روزانه با كیفیت مطلوب است كه برای رسیدن به این هدف نكاتی را باید در نظر داشت .
اندازه گیری شیر و تركیبات آن :
مقدار تولید شیر و تركیباتی چون چربی و پروتئین قابل اندازه گیری است . در اكثر كشورهای تولید كننده پرداخت جائزه ویا كسر جریمه رواج دارد دلیل اصلی این موضوع آنست كه اگر چه شیر تولیدی همه گاوها رنگی مشابه دارد ولی تركیبات و كیفیت آن می تواند با یكدیگر تفاوت فاحش داشته باشد واین تفاوت ها در آزمایشگاه بخوبی مشخص می شود . لذا نمیتوان برای كلیه محموله های شیر تحویلی قیمت یكسان قائل شد. این تفاوت قیمت را میتوان بدو عامل تقسیم كرد:
الف- كیفیت شیمیائی
ب - كیفیت بهداشتی
1- كیفیت شیمیائی : عبارت از اجزاء‌تشكیل دهنده شیر است كه در تولید محصولات لبنی نقش مهمی ایفا می نمایند.همانند چربی ،پروتئین ،‌قند (‌لاكتوز)‌مواد معدنی كه اگر مجموع این مواد نسبتا‌زیاد باشد ومقدار آب شیر كم باشد ارزش غذائی آن برای مصرف كننده بیشتر است .
2- كیفیت بهداشتی : منظور از كیفیت بهداشتی كلیه عواملی است كه در فساد شیر و سلامت مصرف كننده آن دخالت دارندو این عوامل عبارتند از باكتریهای بیماریزا برای انسان و دام و باكتریهای ساپروفیت یا غیر بیماریزا كه سبب تجزیه وتخریب پروتئین و مواد شیر میشوند ، عامل دیگر وجود مواد خارجی موجود در شیر است كه بایستی دامدار شیر را صاف كرده باشد .
فعالیت باكتریهاسبب از بین رفتن تركیبات شیر وتخریب آنزیمها از جمله لاكتو پراكسیداز شیر كه یك ماده نگهدارنده شیر درمقابل باكتریهاست میشود . عامل غیر بهداشتی دیگر وجود گلبولهای سفید و سلولهای دیواره مجاری پستان به تعداد بیش از 400 هزار در شیر است كه اغلب در اثر بیماری ورم پستان بوجود میآید و با آزمایش شمارش گلبولهای سفید وسلولهای شیر (
Somaticcellcount)‌یا SCC مشخص میشود.
موارد دیگری نیز كه دراثر تقلب سبب تغییراتی در شیر میشوند وسبب تغییر رنگ و بو طبیعی ، دانسیته یا وزن مخصوص ونقطه انجماد و
PH یا اسید یته شیر میشوند نیز وجود دارد ویا وجود مواد آنتی بیوتیك در اثر بیماری دام وتجویز آن .
فاكتورهای محیطی
در طول ابتدای شیردهی،گاوهای پر تولیدگرمای قابل توجهی تولید میكنند،بنا براین در محل نگهداری تهویه باید به خوبی صورت گیرد و آب آشامیدنی مناسب در اختیار گاوها قرار گیرد.
اگر نور مستقیم وارد جایگاه گردد،یك سایه بان نیز باید در نظر گرفته شود،این موارد باعث خواهد گردیدكه گاوها با استرس حرارتی مقابله كنند و مصرف خوراك آنها در حد مطلوبی باشد.توجه داشته باشید كه منطقه آسایش در گاوهای شیردهی در دامنه 5-15درجه سانتیگراد می باشد.
بهداشت شیر در جایگاه شیردوشی:
گاوها برای شیر دوشی بایستی به محل دیگری غیرازا اصطبل نگهداری دام برده شوند این امر علاوه بررعایت بهداشت شیر دوشی اولین برنامه تحریك گاو برای ترشح هورمون اكسی توسین است كه سبب آزاد شدن شیر و شل شدن پستان وعضلات حلقوی اسفنكتر و دوشیدن كامل شیر در شیر دوشی میشود. رعایت بهداشت در سالن شیردوشی مهمترین مرحله تولید شیر بهداشتی با بار میكروبی كم میباشد از این لحاظ بایستی دقت داشت كه شیر تولیدی از دام سالم همیشه فاقد آلودگی است ودر صورتیكه مجرای پستان دام را قبلا”‌خوب ضدعفونی كرده باشیم در اینجا آلودگی شیربستگی به رعایت بهداشت و دستورالعمل های بهداشتی دارد. دیوارها و كف شیر دوشی بایستی قابل شستشو و ضد عفونی باشد معمولا”‌سیمانی یا كاشی كاری میشود سالن شیردوشی بایستی دارای نور وتهویه كافی و درب و پنجره های توری دار دارای سیستم آب سرد وگرم كافی برای شستشو باشد. آب مورد استفاده اهمیت زیادی در بهداشت شیردارد واز نظر فیزیكی بایستی پاك و عاری از آلودگیهای میكروبی باشد .اگر از سیستم شیردوشی استفاده میشود لوله های انتقال شیر بایستی ازنوع استیل و مخازن نیز از نوع استیل باشد سیتم فاضلاب وهدایت آب پس از شستشو دارای شیب مناسب باشد.
ضوابط بهداشتی شیردوشی
هدف تعیین ضوابط و روشهای صحیح دوشش شیر از نقطه نظر بهداشتی است .
الف- مراحل مقدماتی دوشش:
1- آماده كردن دام
2- شستشو و تمیز كردن پستان دام با آب ولرم حدود 40 درجه سانتیگراد
3- خشك كردن پستان پس از شستشو و تمیز كردن با حوله یا دستمال كاغذی یك بار مصرف.
4- خارج كردن قطرات اولیه شیر از پستان (‌ استریپ كاپ )‌1به داخل یك ظرف یا بر روی صفحه مشبك ویا صفحه سیاه بمنظور كنترل آلودگی پستان ها ،‌ وجود ناهنجاریها در شیرخام از قبیل خون ، ‌رنگ عادی ولخته انجام میگیرد.
یادآوری : ‌استریپ كاپ موجب حصول اطمینان از بازكردن منافذ پستان وخروج شیر اولیه كه ممكن است حاوی مقدار زیادی باكتری باشد صورت میگیرد . بنابراین از ریختن آن برروی كف سالن شیردوشی باید اجتناب شود.
5- شخص شیردوش بایدسالم ودارای ناخن كوتاه وعاری از هرگونه ابتلاء به بیماریهای عفونی مزمن ومشترك بین انسان ودام باشد.
6- شخص شیردوش در زمان شیردوشی باید ملبس به لباس كار مناسب باشد.
7- محل شیردوشی بایستی داری نوركافی و تهویه مناسب بوده و دوشش شیر درمحیطی تمیز وعاری از هرگونه گردو غبار و بو انجام گیرد.
8- شیردوشی باید در محیطی ساكت وآرام انجام گیرد.
9- بعد از شیر دوشی پستانك ها با مایعی به نام تیت دیپ2 ضد عفونی شوند .
ضوابط بهداشتی وفنی تاسیسات شیردوشی
1- میزان دوشش با دستگاه بستگی به وزن خوشه شیردوشی وارتفاع ظروف شیشه ای مدرج دارد.كه توصیه شده وزن خوشه شیردوشی بین 5/3-5/1 كیلوگرم وظروف شیشه ای پایین تراز سطح پستان دام واقع شوند.
یادآوری : ‌شیر باقیمانده پس از دوشش در پستان دام میتواند موجب بروز بیماری ورم پستان گردد.
2- به منظور جلوگیری از انتقال عفونت بین پستانها باید با قطع مكش قبل از خارج سازی خوشه شیردوشی از جریان معكوس شیرداخل خوشه شیردوشی ممانعت كرد.
3- دستگاه شیردوشی باید مرتبا”‌مورد بازرسی قرارگیرد.
4- ابعاد سالن شیردوشی باید متناسب با ظرفیت تعداد دام كه در هر وعده باید دوشیده شوند بوده ودام بتواند به راحتی رفت آمد نماید.
5- دیوارها باید سطحی صیقلی وصاف داشته وقابل تمیز كردن و غیر قابل نفوذ بوده ودارای رنگ روشن باشد.
6- سالن شیردوشی باید دارای تهویه مطلوب بوده ،‌در صورت استفاده از پنجره ها به این منظور پنجره ها باید مجهز به توری برای جلوگیری از ورود حشرات باشند .
7- كف سالن نیز قابل شستشو و ضدعفونی ودارای كانال فاضلاب با شیب مناسب باشد.
8- چاله شیردوشی باید دارای طول وعرض و ارتفاع مناسب وفاضلاب آن بقسمی باشد كه شستشوی سالن بسهولت انجام گرفته و بهیچوجه آب در محل جمع نگردد.
9- دارای آب گرم وسردكافی قابل شرب وتصفیه شده جهت شستشوی مرتب وسائل شیردوشی وحمل شیر وهمچنین شستشوی پستان دام باشد.
10- موتور دستگاه دوشنده باید دراتاق مخصوص كه دور از سالن شیردوشی بوده نصب ومجهز به سیستم صداگیر باشد كه صدای آن دام را در موقع دوششی ناراحت ننماید.
11- دستگاههای شیردوشی باید دراتاق شیردوشی متناسب با مقدار تولید شیرروزانه نصب شود.
12- كف سالن شیردوشی غیر قابل نفوذ وقابلیت تحمل بار اضافی به طور مثال مقرهای شیردوشی را داشته باشد (‌مقر شیر دوشی عبارت است از جایگاهی كه دام شیری در هنگام دوشش درآن مستقر میگردد).
13- كف باید با پوشش سخت مفروش شده غیر لغزنده ومقاوم به مواد شیمیائی باشد.
14- ورودی وخروجی های سالن شیردوشی باید به گونه ای ساخته شوند كه فقط یك دام شیری قادر به عبور از آنها باشد واز هرگونه انقطاعی در حركت دام ممانعت بعمل آید.
15- تعبیه حوضچه ضد عفونی در محل ورودی به سالن شیردوشی به طوری كه دام مجبور به عبور از آن باشد.
16- سالن شیردوشی باید درمكانی احداث گردد كه خطر آلودگی شیرخام به حداقل برسد .
ضوابط شستشو و ضد عفونی دستگاههای شیردوش
- قسمتهای كه امكان بازكردن آنها وجود دارد مثل خرچنگی ،‌پستانك ها غلاف پستانك باید پس از آخرین دوشش بازكرده وقطعه قطعه شستشو شوند.
- در آب مورد مصرف برای شستشوی دستگاههای شیردوشی نباید به هیچ وجه از مواد كف كننده استفاده شود.
-درابتدا خط مسیر عبور شیر با آب سرد برای مدت چند دقیقه ،سپس با آب گرم وبعد با محلولهای شیمیائی شستشو كننده مخلوط با ضد عفونی كننده ویا بطور جداگانه شستشو وضدعفونی گردند.
- در مرحله آخر با آب تمیز وسالم وسردآثار وبقایای مواد شستشو و ضد عفونی كننده را از مسیرخارج نمود.
- عمل شستشو و ضد عفونی دستگاه در هروعده شیردوشی بلافاصله انجام شود .
- تانك شیر را باید پس از خالی شدن تمیز و ضد عفونی نمود .

منابع :
- بهبود كیفیت شیر ، تالیف اف هاردینگ ، ترجمه دكتر شهریار دبیریان ، مهندس لادن ربیعی

- بهداشت پستان و شیردوشی ، مهندس سید محمد عتیقه چی
- پرورش گاو شیری ، دكتر محمد جواد ضمیری
- مجموعه مقالات دامپزشكی استان فارس


جزئیات استفاده از بورس خارج کشور در دوره دکتری اعلام شد  

گروه آزمون وسنجش : شرایط متقاضیان بورس خارج کشور برای دوره دکتری و آخرین مهلت دانشگاهها و موسسات آموزش عالی برای معرفی واجدین شرایط در شورای بورس تصویب و طی بخشنامه ای از سوی اداره کل بورس وزارت علوم اعلام و به دانشگاهها ابلاغ شد.
به گزارش مهر، اداره کل بورس وزارت علوم ، تحقیقات و فناوری در نظر دارد جهت تامین اعضای هیئت علمی دانشگاهها و موسسات آموزش عالی و پژوهشی به تعدادی محدود از واجدین شرایط بورس تحصیلی دکتری خارج در رشته های مورد نیاز اعطا کند از این رو دانشگاهها و موسسات آموزش عالی وابسته به وزارت علوم می توانند تا 31 شهریور ماه افراد واجد شرایط خود را با ارائه مدارک مبنی بر دارا بودن شرایط جهت بررسی و اتخاذ تصمیم به اداره کل بورس و امور دانشجویان خارج معرفی کنند.
داوطلبانی می توانند از بورس دکتری خارج وزارت علوم استفاده کنند که در دوره کارشناسی ارشد حداکثر تا 31 شهریور ماه فارغ التحصیل شوند. متقاضیان باید حداقل دارای یکی از شرایطی وزارت علوم برای این منظور در نظر گرفته است باشند.
دارا بودن رتبه اول تا سومی آزمون سراسری کارشناسی ارشد در هر رشته با تایید سازمان سنجش آموزش کشور، احراز رتبه اول در هریک از رشته های تخصصی دارای اولویت بورس در مقطع کارشناسی ارشد با تایید دانشگاه محل فارغ التحصیلی، دارا بودن حداقل یک مقاله چاپ شده در مجلات علمی- پژوهشی مستخرج از پایان نامه یا فعالیت تحقیقاتی فرد، احراز رتبه اول تا سوم المپیاد های علمی دانشجویی کشور با تایید سازمان سنجش آموزش کشور برخی شرایط اختصاصی اعلام شده توسط وزارت علوم است.
دانشجویان نمونه کشوری در مقطع کارشناسی ارشد که مطابق با آئین  نامه انتخاب دانشجویان نمونه با تایید معاونت دانشجویی وزارت علوم باشند، مربیان آموزشی و پژوهشی (دارندگان مدرک کارشناسی ارشد) دانشگاهها و مراکز پژوهشی که حداقل 60 درصد امتیاز جدول ارتقا» را با تایید هیات ممیزه مربوط کسب کرده باشند و افرادی که دارای خدمات و سوابق برجسته در زمینه های ایثارگری، فرهنگی، آموزشی، پژوهشی و فناوری هستند نیز می توانند متقاضی اعزام باشند.
پس از تشکیل پرونده در اداره کل بورس و امور دانشجویان خارج، برجسته بودن افراد در زمینه های ذکر شده توسط کمیته های تخصصی، اداره کل بورس و شورای مرکزی بورس احراز می شود.
اداره کل بورس حداقل معدل برای فارغ التحصیلان دوره کارشناسی و کارشناسی ارشد را به ترتیب 14 و 16 یا معادل آن اعلام کرده است.
قبولی در مصاحبه "بررسی صلاحیتهای علمی- مدرسی" داوطلبان حائز شرایط، کسب حداقل نمره زبان مورد نیاز برای اعزام، MCHE=50  و یا معادل آن در صورتیکه دانشگاه پذیرش دهنده، نمره استاندارد خود را بالاتر از نمره اعلام شده درخواست کند دانشجو موظف است شخصا آن شرط را برآورده کند، نتیجه قابل قبول زبان باید حداکثر تا 6 ماه پس از تاریخ موافقت اولیه اداره کل بورس و امور دانشجویان خارج، ارائه شود، پذیرش اخذ شده باید در شورای تخصصی اداره کل بورس و امور دانشجویان خارج مورد تایید قرار گیرد و زمان ارائه پذیرش معتبر جهت رسیدگی حداکثر 6 ماه پس از کسب نمره قابل قبول زبان است.
اولویت شرط اعزام دانشجو برای دانشگاههای مجری دوره دکتری است لذا دانشگاههای مجری دوره دکتری فقط در رشته هایی که دوره دکتری را دارا هستند، می توانند داوطلب واجد شرایط معرفی کنند. تشخیص موارد استثنا» (به عنوان مثال رشته هنر) به عهده شورای مرکزی بورس است.
اعزام دانشجو و یا مربیان آموزشی و پژوهشی (دارندگان  مدرک کارشناسی ارشد و مطابق بند 2-6 این دستورالعمل) واجد شرایط در موسسات و مراکز آموزش عالی وابسته به سایر دستگاهها و یا دانشگاههای غیر دولتی - غیرانتفاعی مشروط به تقبل پرداخت هزینه  ها از سوی دانشگاه یا دستگاه مربوط است.
اعزام داوطلبان غیر مربی نهادها و دستگاههای اجرائی به جز وزارت متبوع، مشروط به تقبل پرداخت هزینه ها از سوی نهاد یا دستگاه اجرائی مربوط است.
در صورتی که تعداد داوطلبان حائز شرایط بیشتر از ظرفیت اعزام باشد، شورای مرکزی بورس در صورت لزوم با در نظر گرفتن کلیه جوانب و انجام هماهنگیهای لازم، مازاد اعزام به خارج را جهت اخذ پذیرش و ادامه تحصیل به دانشگاههای داخل معرفی می کند.


گاز های تولیدی در فارم های پرورش طیور

گاز های تولیدی در فارم های پرورش طیور

انواع گازمقدارکشنده(درصد)مقادیر قابل تحمل(حدود مجاز)
گاز کربنیکبیش از ۱۷در صد                               ppm
آمونیاکبیش از ۵./.کمتر از 1                    کمتر از 10000
ئیدروژن سولفورهبیش از ۵./.کمتر از 25../.               کمتر از 25  
متانبیش از ۵کمتر از 4../.                  کمتر از 40
گاز های ناشناختهنا معلومکمتر از 5                   کمتر از 50000                


روشهای واكسیناسیون در مرغداری

روشهای واكسیناسیون در مرغداری

۱)مصرف آشامیدنی

۲)واكسن به روش اسپری كردن

۳)روش قطره چشمی و قطره بینی

۴)روش تزریقی

-تزریق زیر جلدی-تزریق عضلانی-تزریق در عضله سینه-تزریق در عضله ران-تزریق در تخم مرغ جنین دار

۵)روش تلقیح

-تلقیح در نسوج بال-تلقیح در ریشه پرها

۶)فروبردن منقار در واكسن

۷)مصرف واكسن همراه با دان

۸)مصرف آشامیدنی

۹)واكسن به روش اسپری كردن


نقش زیرمغذی ها در تغذیه صحیح نباتات

نقش زیرمغذی ها در تغذیه صحیح نباتات

نویسنده: تهیه و تنظیم: مهندس شادی دوطاقی موضوع امنیت غذایی كه یكی از عناصر تشكیل دهنده «توسعه پایدار» است، خوشبختانه در یك دهه اخیر در ایران به شدت مورد توجه سیاست گذاران، برنامه ریزان و متخصصان علوم تغذیه بوده و در این راستا نیز پیشرفت هایی به دست آمده است كه دستیابی به مفهوم علمی امنیت غذایی كه همانا تامین نیازهای سلولی به مواد مغذی (سیری سلولی) است تنها توسط

لطفا برای مشاهده کامل مقاله بر روی ادامه مطلب کلیک نمائید.


ادامه مطلب

گونه های مناسب تمساح برای پرورش در ایران


گونه های مناسب تمساح برای پرورش در ایران

نویسنده: اصغر مباركی كارشناس خزندگان دفتر حیات وحش سازمان حفاظت محیط زیست و عضو گروه تخصصی كروكودیل

پرورش تمساح به طور عام به هرگونه فعالیت پرورش یا نگهداری تمساح در اسارت به منظور تولید تجاری پوست، گوشت یا تمساح های زنده جهت فروش اطلاق می شود. علاوه بر این امروزه در معرض نمایش گذاشتن تمساح های پرورشی به اشكال و طرق مختلف نیز بخش مهمی از فعالیت های مزارع و كارگاه های پرورش تمساح به شمار می رود كه حتی گاه بیشترین درآمد را نیز عاید آنها می كند. پرورش تمساح یك صنعت جدید به شمار می آید كه تولیدات حاصل از این صنعت بیشتر مورد توجه بازار مد و فروشگاه های لوكس می باشد. پرورش تمساح نیاز به سرمایه گذاری كافی در زمینه ی امكانات، وسایل و موجودی گله های پرورشی دارد. علاوه برآن كیفیت پوست گونه های هدف به طور روشن و مشخص خیلی مهم است. در شرایط یكسان، گونه های با پوست كلاسیك نسبت به گونه های غیركلاسیك دارای ارزش اقتصادی بیشتر می باشند، زیرا قیمت پوست آنها به طور محسوسی بیشتر است.
    گونه های كلاسیك به گونه هایی اطلاق می شود كه در پوست ناحیه شكمی دارای فلس ها یا به بیان صحیح تر سپرهای كوچك و صفحات استخوانی بسیار كم در زیر آنها می باشند كه از جمله آنها می توان به تمساح آب شور (Crocodylus porosus)تمساح نیل (C.niloticus) و تمساح سیامی(C. siamenis) و حتی تمساح مردابی (C.palustris) اشاره نمود. گونه های غیر كلاسیك گونه هایی هستند كه در زیر بافت پوست ناحیه شكمی دارای صفحات استخوانی نیز می باشند و به همین لحاظ با توجه به اینكه كار پرداخت و تهیه چرم از آن سخت است دارای ارزش كمتری هستند و تنها پوست ناحیه پهلوی این گونه ها مورد استفاده قرار می گیرند و كیمن ها (گونه هایی از خانواده آلیگاتوریده) از این گروه محسوب می شوند. قسمتی از پوست تمساح كه دارای بیشترین ارزش می باشد و در تولید انواع محصولات مورد استفاده قرار می گیرد پوست ناحیه شكمی تمساح های كلاسیك ( بدون دكمه های استخوانی زیر پوست) و ناحیه پهلوها در گونه های غیر كلاسیك نظیر كیمن ها (دارهای دگمه های استخوانی زیر پوست ناحیه شكم) می باشد و در كل به ناحیه زمینه یا بافت مشهور است. این ناحیه بخشی از پوست بین گلو، تمامی شكم و نیم یا بخشی از دم را دربر می گیرد. معمولا پوست ها به سه دسته تقسیم می شوند كه به پوست های درجه 2 و درجه 3 به ترتیب 75 درصد و 50 درصد كل قیمت تعلق می گیرد. پوست های زیر درجه 3 اغلب مشتری خاصی ندارند.
    در حال حاضر 23 گونه از تمساح ها وجود دارند كه در تمام نقاط جهان پراكنده هستند و شامل: آلیگاتورها و كیمن ها (8 گونه)، تمساح های حقیقی (13 گونه)، گاریال شبه گاریال (2 گونه) هستند كه زیستگاه های آبی مناطق حاره ای را اشغال نموده اند.
    پرورش تمساح به دو روش یا سیاق عمده انجام می گیرد كه تفاوت آنها در نحوه استفاده از گله پرورشی برای برداشت محصول است:
    پرورش یا گله داری (Ranching)
    گله داری نوعی برنامه برداشت تغییر شكل یافته است كه در آن تمساح های جوان یا تخم هایی كه از طبیعت برداشت شده اند در اسارت مورد پرورش قرار می گیرند. حیوانات در حالت اسارت تا اندازه تجارتی 2-1 متر) بسته به نوع گونه و وضعیت بازار) پرورش داده شده و پس از كشتار، پوست و محصولات آن به صورت اقتصادی فروخته می شود. به خاطر مرگ و میر بالای نوزادان و تخم ها در شرایط طبیعی، جابه جا كردن و یا انتقال آنها از حیات وحش دارای تاثیرات كمتری بر روی جمعیت گونه می باشد ضمن اینكه این تاثیرات را می توان با برگرداندن تعدادی معین از تمساح های در اندازه كشتار به طبیعت جبران نمود (برنامه های پرورش آلیگاتور آمریكایی در لوئیزیانا).
    مزرعه داری (Farming)
    این روش به سیكل بسته پرورش تمساح ها در اسارت اطلاق می شود. حیوانات بالغ و زادآور در اسارت نگهداری می شوند و تخم های گذاشته شده توسط تمساح های ماده جمع آوری شده و به طور مصنوعی تفریخ می شوند و سپس نوزادان تا اندازه تجاری پرورش داده می شوند. این روش از نظر اقتصادی نیز دارای نكات مثبتی است. مزرعه داری همچنین به شرط اینكه مزارع ملزم به برگرداندن تعدادی از تمساح ها به طبیعت باشند، جهت بهبود وضعیت جمعیت های وحشی مفید باشد. مزرعه داری همچنین نیاز به سرمایه گذاری كلان برای ساخت تسهیلات فیزیكی و هزینه نگهداری حیوانات در حال پرورش و نوزادان دارد.
    قوانین و مقررات بین المللی
    تجارت تمساح ها و محصولات آنها در سطح جهانی و بین المللی از طریق كنوانسیون منع تجارت جهانی گونه های جانوری و گیاهی در معرض خطر انقراض (سایتیس (CITES كنترل می شود. روش اعمال مقررات سایتیس در مورد تمساح ها بسیار پیچیده تر از اعمال این روش ها در مورد سایر گونه ها است. اكثر گونه های تمساح ها در ضمیمه شماره ی یك كنوانسیون گنجانیده شده اند كه اجازه هیچ گونه تجارتی را به دولت ها نمی دهد مگر اینكه آنها در اسارت پرورش یافته باشند. سایر گونه هایی كه در ضمیمه ی شماره 2 قرار دارند منعی برای تجارت آنها وجود ندارد به شرطی كه مجوز لازم را برای صادرات اخذ كرده باشند.
    چهارمین گزارش برنامه محیط زیست سازمان ملل و مركز حفاظت و پایش جهانی (UNEP-WCMC) در خصوص مطالعه و بررسی تجارت جهانی تمساح ها و آلیگاتورها در خبر نامه شماره 26 گروه تخصصی تمساح )آوریل - جون 2007) ارایه شده است. این گزارش تجارت جهانی پوست كروكودیل ها را در فاصله بین سال های 1980 تا 2005 بررسی و ارایه نموده است. بیشترین میزان تجارت پوست در سال 2005 به بیش از 1348000 تخته پوست تخمین زده می شود كه تقریبا بیشترین بخش آن دربرگیرنده پوست كیمن ها 54 درصد می باشد. صادرات تمساح نیل از سال 2000 در حد تقریبا ثابتی بوده است. صادرات تمساح گینه نو novaeguineae Crocodylus در سال 2004 افزایش یافته و تجارت تمساح آب شور همچنان به ثبات خود ادامه داده و احتمالا در سال 2005 افزایش یافت، صادرات تمساح سیامی از تایلند نیز در بین سال های 2003 تا 2005 افزایش یافته است كه بسیار قابل توجه می باشد. لذا با توجه به موارد بالا و نیز مواردی نظیر امكان یا سهولت دسترسی به منابع و قوانین و مقررات حاكم و نیز وضعیت بازار گونه های تمساح های سیامی (تایلندی)، آب شور، نیل و گینه نو برای انجام فعالیت های پرورشی مناسب می باشند.
    (تمساح سیامی (تایلندی Crocodylus siamensis : Siamese Crocodile
    مناطق پراكنش جهانی این گونه كشورهای تایلند، كامبوج، مالزی، ویتنام و اندونزی می باشد. زیستگاه این گونه در شرایط طبیعی بركه های آب شیرین و قسمت های كم سرعت رودخانه ها است.
    حداكثر اندازه های جنس نر در این گونه 4 متر گزارش شده است اما بیشتر تمساح ها بیش از 3 متر طول ندارند. این گونه دارای لانه خاكریزی (Mound nest) می باشد و بین 50-20 عدد تخم می گذارد. این گونه یكی از مهمترین گونه های پرورش تمساح در دنیا است و طی سال های اخیر میزان تولید پوست این گونه رشد چشمگیری داشته است. این گونه نیز دارای پوست كلاسیك بوده و دارای طرح و رنگ زیبا و جالب توجهی می باشد. میزان تولید پوست این گونه در سال 2005 در حدود 32 هزار تخته پوست بوده است. از نظر مدت زمان رشد و پذیرش شرایط پرورش نیز دارای ویژگی های قابل قبولی بوده و برعكس گونه هایی نظیر تمساح آب شور و نیل مهاجم نمی باشد.
     منابع:
    مباركی، اصغر- سید امیر ایافت،1386: تمساح: پرورش و حفاظت. انتشارات روز نو.

ماهنامه دام کشت و صنعت، شماره 102


قیمت شیر و اب معدنی به هم می رسند



نشست دامداران استان تهران در غیاب مسوولان دولتی و اعضای كمیسیون كشاورزی
قیمت شیر و اب معدنی به هم می رسند

دامداران این روزها بیش از پیش احساس تنهایی می كنند. این را می توان در چهره یك یك آنها به وضوح مشاهده كرد. آنها كه پیش از وقوع خشكسالی و تورم های اخیر هم به خودی خود مشكلات عدیده ای داشتند، دیگر تاب و توان فشاری بیش از این را ندارند. این است كه بسیاری از آنان دیگر روحیه ای برای شركت در همایشی كه برای حل مشكلشان هم ترتیب داده شده نداشته و جلسه ای كه در تالار سیب ملاصدرا برگزار شد نمایانگر این حقیقت تلخ بود.
    در یك كلام می توان گفت سوم تیر ماه امسال تالار سیب تنها شاهد مظلومیت صنعت دامداری و دامداران استان تهران بود. جایی كه نه از اعضای جدیدالورود كمیسیون كشاورزی مجلس خبری بود و نه از نمایندگان ارگان های دولتی؛ دریغ از حتی یك نفر كه درددل دامداران را به دستگاه های اجرایی و قانون گذاری ببرد.
    با این تفاسیر، جلسه با حدود دو ساعت تاخیر از زمان تعیین شده در ساعت ده صبح با گزارش سلیمانی، نایب رییس اتحادیه دامداران استان تهران آغاز شد و در ادامه حبیب نجفیان نیز به بیان چالش ها و مشكلات موجود پرداخت. سپس حاج عزیزالله رضایی، یكی از دامداران صنعتی استان تهران كه با تولید 120 هزار لیتر شیر در روز ركوردی عظیم در تولید غذا در كشور را رقم زده است، در سخنان خود قیمت تمام شده ی هر لیتر شیر را 625 تومان دانست در حالی كه این قیمت به زعم جهاد كشاورزی 510 تومان و شورای اقتصاد 460 تومان است.
    رضایی از گفت وگویش با وزیر جهاد كشاورزی و قول وی در خصوص طرح حمایت از دامداران در كمیسیون كشاورزی خبر داد كه تاكنون هیچ كمكی تحقق نیافته است.
    وی افزود: مشكل ما دامداران افزایش قیمت علوفه ها در سال های 86 و 87 است اما متاسفانه قیمت شیر بر مبنای سال 85 محاسبه می شود. این در حالی است كه تنها قیمت شیر، پنیر و ماست با چربی زیر 4 درصد شامل تعزیرات می شود و صنایع لبنیات بقیه محصولات خود را به هر قیمتی كه می خواهند می فروشند.
    حاج حبیب رضایی سیاست سال جاری دولت را رساندن شیر یارانه ای از 3/1 میلیون تن به 2 میلیون تن دانست و افزود: بازار شیر اگر بدین منوال باشد مشكل روز به روز حادتر می شود.
    وی سپس گفت: دامداران با شرایط كنونی مجبور هستند دام های نرشان را زنده به گور كنند چون بعد از 15 تا 18 ماه این دام عملا نصف خرج خود را نیز درنمی آورد.
    سپس حاج آقابخشی، رییس اتحادیه دامداران استان تهران نیز در سخنرانی پر حرارتی به شدت از عدم حضور مسوولان دولتی در این همایش انتقاد كرد و با عصبانیت گفت: می خواهیم بدانیم نزد شما، دامدار عددی هست یا خیر؟!
    وی سپس شورای اقتصاد را بابت قیمت های سرسام آور سبوس، جو و یونجه مورد انتقاد قرار داد.
    رییس اتحادیه دامداران استان تهران با طرح این سوال كه چرا دولت اجازه نمی دهد دامدار كارت بازرگانی گرفته و برای خود علوفه وارد كند، گفت: جای تاسف بسیار است كه در كشور ما شیر از آب معدنی ارزان تر است.
    همچنین در حاشیه این همایش، جواد تاجیك، گاودار ورامینی با انتقاد از طرح معاون امور دام وزارت جهاد كشاورزی مبنی بر تاسیس كارخانه فرآورده های لبنی توسط دامدارها اعلام كرد كه چهار كارخانه صنایع لبنی در ورامین تعطیل شده است.
    وی سپس گفت: مشكلات دامداران به دلیل بر هم ریختگی قابل حل نیست.


  • کل صفحات:2  
  • 1
  • 2
  •   


آخرین پست ها


آمار وبلاگ

  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :