بررسی الگوی رشد و تکامل فولیکول های ثانویه بز مرخز پس از تولد

درویشی مجید,سوری منوچهر*,انصاری رنانی حمیدرضا

* گروه علوم دامی، دانشكده كشاورزی، دانشگاه رازی، كرمانشاه، ایران

برای تعیین نحوه رشد و تکامل فولیکول های تولید کننده الیاف در پوست بز مرخز بعد از تولد، آرایش فولیکولی و نسبت فولیکول های ثانویه به اولیه (S/P) در پوست نه راس بزغاله نر و راس بزغاله ماده مرخز از سن یک تا 16 هفتگی مطالعه شد. نمونه برداری از پوست از ناحیه میانی پهلوی هر بزغاله در طی نه مرحله با فاصله هر دو هفته یک بار انجام شد. نتایج نشان داد که فولیکول های تولید کننده الیاف در گروه هایی شامل سه فولیکول اولیه و چندین فولیکول ثانویه قرار دارند. هر فولیکول اولیه واجد ضمایم غده عرق، غده دو لبی چربی و ماهیچه راست کننده و هر فولیکول ثانویه واجد فقط یک غده تک لبی (و برخی دو لبی) چربی بود. تفاوت میانگین نسبت S/P بین تمام مراحل نمونه برداری (به جز مراحل شش و هفت) معنی دار بود (P<0.05). بیشترین مقدار نسبت S/P در نمونه های سن 16 هفتگی بزغاله ها مشاهده شد. اثر جنس و اثر متقابل جنس و سن بر نسبت S/P معنی دار نبود.